FIRÇA BAKIMI
Fırçanızın bakımı ömürlerinin uzun olması için
çok önemlidir. Öncelikle boyama sırasında bu özeni göstermek
gerekiyor. Boyama bittikten sonra üzerindeki boyama artıklarının
kurumaması için temizliği iyi yapılmalıdır. Bilinenin aksine tinerle
temizleme yöntemi çok başarılı sonuçlar vermez. Terebentin ile kaba
temizliği yapıldıktan sonra sabunla temizlenmesi durumunda, dipte
kalan boya artıklarından da arınmasını sağlayabilirsiniz. Bunun için
ucuz bir sabun kullanabilirsiniz. Suyla birlikte fırçayı sabuna
yumuşak harektelerle, fakat sabunu iyice emecek şekilde sürüp daha
sonra avucunuzun içinde aynı boya sürüyormuş gibi hareketlerle suyla
birlikte temizleyin. Bunu fırçada boya kalmayana kadar yapın. Ilık
su daha iyi sonuç verecektir.
Palet üzerine kullabileceğiniz kadar boya koyun,
yine de kullanmadığınız boya kalmışsa veya resme ara vermek zorunda
kalmışsanız, bu boyanın bir sonraki oturuma kadar kurumaması için,
paletinizdeki boyaların üzerini örtecek kadar su dolu bir kaba
koyun. Su boyanın havayla temasını keseceği için birkaç gün
kurumasına engel olacaktır.
Bildiğiniz gibi yağlıboya resim genelde bez
üzerine yapılır. Özellikle amatör olarak uğraşan kişilerin kendi
tuvallerini hazırlamayı bilmememelerinden veya hazır tuval
bulamamalarından dolayı yağlıboya çalışma yapamadıklarını biliyorum.
Daha sonra başlangıçta yeterli olabilecek tuval hazırlanışını
yazacağım. Ancak yağlıboyanın herzaman bez üzerine yapılmadığını da
belirteyim. İyi bir kağıt, duralit, mukavva veya mdf üzerine de
çalışabilirsiniz. Hatta pek çok profesyonel ressam, kağıdın bezden
daha iyi bir taşıyıcı olduğunu düşünür. Ancak çalıştığınız yüzeyin
emiciliğine göre, boyanın taşıyıcı tarafından emilmemesi için yüzeyi
astarlamanız gerekir. Bu astarın niteliği de yine çalıştığınız
malzemeye göre değişir. Beyaz plastik boya ve tutkalın karışımından
oluşan bir astar kullanabileceğiniz gibi nispeten yeni sayılan,
duvar için kulandığımız mat yağlıboyalar da kullanılabilir. Ayrıca
nalburda bulabileceğiniz dolgu vernikleri de bir çözümdür. Hatta bu
malzeme bez tuvale uygulandığında boyanın tuval tarafından
emilmesinin de önüne geçecektir. Piyasada hazır astarlar da
bulunmaktadır.
Yağlıboyanın elbette kendisine göre özellikleri
ve çekiciliği var. Ancak yeni başlayanlar için akrilik boya da uygun
bir çözümdür. Yağlıboya çalışmadan önce bu malzemeyi denemenizi de
öneririm. Suyla inceltildiği için daha pratiktir, üstelik suluboya
veya yağlıboya tarzında çalışmaya da uygundur. Ancak çok çabuk
kuruyan bir boyadır. Bu özelliği kimi ressam tarafından tercih
edilirken bazılarına göre olumsuz bir özelliktir. Bu çalışma
tarzınızın belirlediği bir durumdur. Çabuk kurumayı engelleyen
medyumları da tercih edebilirsiniz.. Bunun dışında akrilik boyaya
farklı etkiler katan çok değişik malzemeler de bulunmaktadır.
Olumsuz yanlarından birisi kuruduktan sonra tonun biraz
koyulaşmasıdır. Bu sorunu da zamanla deneyim kazanarak
giderebilirsiniz. Ayrıca yağlıboya yapacağınız bir resimde, astar
boyamayı çabuk kuruduğu için akrilik boya ile de yapabilirsiniz.
Yağlıboya resimlerin korunması, güzel görünmesi,
parlama farklılıklarının giderilmesi için vernik uygulanır. Ancak
verniklemenin resmin tam olarak kuruduktan sonra yapılması gerekir.
Bu süre ise yaklaşık 6 aydır. Bu süreyi beklemeden, çeşitli
nedenlerle bilinçli olarak verniklemeyi tercih eden ressamlar
vardır, bunu yanlış veya doğru olarak niteleme amacı taşımıyorum.
Erken verniklemenin sakıncalarını burada belirtmekle yetiniyorum.
Öncelikle alttaki boya kurumadığı için ilerde verniğin ve boyanın
çatlama riski vardır, ayrıca özellikle beyaz renklerde kararma
görülebilir. Çok erken vernikleme yapıldığında, boya ilk kuruma
aşamasını da geçmediği için vernik boyanın çözülüp yayılmasına neden
olabilir. Ayrıca vernikleme konusunda hiç bilgisi olmayanlar için
belirtmekte yarar var, resim için kullanılan vernik bu iş için özel
olarak üretilir, yani nalburdaki ahşap için olan vernikleri
kullanmayın, buna tanık olduğum için yazayım dedim. Yine şimdilik
belirtmekle yetineyim, yağlıboya resimde çeşitli amaçlar için
kullanılan değişik özellikte vernikler vardır. Özellikle size
gerekli olanın hangileri olduğunu öğrenmek için malzemeyi aldığınız
yere sorun. Malzemenizi, sattığı malzemeyi tanıyan yerlerden almayı
tercih edin.
Uzun süre kullanılmadığı için kapakları donan
tüpleri açmak da tam bir sorundur. Eğer durum çok vahim değilse,
çakmakla tüpün kapağını biraz ısıttığınızda kolayca açıldığını
göreceksiniz. Ancak bu tür bir kurumaya baştan izin vermemek için,
kullandıktan sonra tüpün kenarındaki boyayı temizlemeye özen
göstermelisiniz.
Resminizi gün ışığında yapmanızı öneririm. Sarı
ışıkta renkleri doğru göremezsiniz ve resminize gün ışığında
baktığınızda, gözünüze aynı güzellikte görünmeyebilir. Eğer gün
ışığından yararlanma olanağınız yoksa floresan lambayı tercih edin,
renklerdeki sapma normal veya halojen lambaya göre daha azdır.
Aynı numara fırçadan en az iki tane alın. Resim
yaparken birisini açık diğerini koyu renkler için kullanarak daha
çok temizleme derdinden kurtulursunuz.
Özellikle geniş astar boyamalar için kaliteli
fırçalar yerine sert ve daha ucuz fırçalar kullanın. Kaliteli fırça
her durumda daha iyi sonuç verir diye bir şey yok. Sert kıllı
sıradan bir fırçayla boyanın tuvale daha iyi yedirilmesi
sağlanabilir. Ancak sıradan fırça derken ilk dokunuşta kıllarını
döküveren fırçaları kastetmiyorum. Sonuçta ben iyi sonuçlar ve
çalışma zevki için kaliteli boya ve fırça kullanılması taraftarıyım.
Ama aynı veya daha iyi sonuç alınacak ucuz bir malzeme varsa,
kaliteli malzemenin harcanmasına da gerek yok.
Seher AYDIN
seheraydin@seheraydin.com
info@seheraydin.com
0 242 3238667
Lara - ANTALYA